Polskie dwory

W folwarku Sławinek stanowiącego dobra Firlejów wybudowali w 1720 r. niewielki dworek. W połowie XVIII w. Sławinek należał do starosty krzemienieckiego Jana Nepomucena Kościuszki (stryja Tadeusza). Późniejszy naczelnik "Insurekcji Kościuszkowskiej" był tu u stryja co najmniej dwa razy. W 1774 r. po powrocie z Paryża, gdzie studiował na Akademii Malarstwa i Rzeźby. I drugi raz stał hufcem u stryja na Sławinku - wiosną 1790r. jako dowódca brygady wojsk polskich w czasie przygotowań do wojny z Austrią. Z pamiątek pobytu Tadeusza na Sławinku, gdzie miał pomagać stryjowi w projektowaniu i realizacji pierwszego założenia parkowego wiążemy istnienie głównej alei lipowej oraz 2 lip rosnących w pobliżu dworku. Kościuszko po ukończeniu studiów sztuki fortyfikacji (1769-74) na Akademii w Paryżu swą wiedzę wykorzystał również przy wytyczaniu linii klombów w parku sosnowickim, gdzie bywał dając lekcje Ludwice Sosnowskiej-swojej pierwszej miłości. Z drugim okresem jego pobytu na Sławinku 1790r. łączone jest usypanie czworoboku obwałowań ziemnych zwanych do k. XIX w. "szańcami kościuszkowskimi." W początku XIX w. park z całym folwarkiem przeszedł na własność bankiera lubelskiego Dawida Heyzlera, od którego w 1819r.odkupił go Paweł Wagner-ewangelik i członek miejscowej loży masońskiej. On pierwszy zwrócił uwagę na charakterystyczne właściwości źródeł bijących w Sławinkowskim parku . Wody sławinkowskie o właściwościach zbliżonych do nałęczowskich szybko zyskały rozgłos i w 1860r. nieduże łaźnie zamieniono na zakład kąpielowy. Najlepszy okres kurortu sławinkowskiego przypada na lata 80-te, kiedy właścicielem majątku został wnuk Wagnera, Stanisław Mędrkiewicz, a później dr Jan Mędrkiewicz. Wody sławinkowskie używano jako wody stołowej jeszcze w czasie powojennym, a do parku kursowały autobusy. Park urzekał różnorodnością starych drzew a w dwóch zarybionych stawach kwitły lilie. Uzdrowisko przetrwało do I-szej wojny światowej. Do całkowitego jego zniszczenia doszło w czasie obu wojen światowych, kiedy kolejno stacjonowały tam wojska austriackie, niemieckie i rosyjskie. Do upadku uzdrowiska przyczynił się też pożar w 1896r.,który strawił restaurację i salę taneczną byłych budowli zdrojowych. Dzisiaj to miejsce nazywamy "spaleniskiem", a w ocalałych piwnicach i na widokowym tarasie urządzono kawiarenkę "U Baby Jagi". Źródła wody sławinkowskiej zanikły w 1960r. po wykonaniu ujęć wody dla wodociągów Lublina, równo 100 lat po otwarciu zakładu kąpielowego.Istniejący dzisiaj teren Ogrodu Botanicznego pow. 23 ha stanowi złożony układ funkcjonalny i kompozycyjno-przestrzenny o charakterze parku krajobrazowego o wątku ogrodu przy dworze Kościuszków z przełomu XVIII/XIX w., oraz ogrodu zdrojowego Wagnera, później Mędrkiewiczów z XIX/XX w. Osią kompozycyjną założenia parkowego pozostaje aleja lipowa prowadząca od doliny Czechówki do położonego na wzgórzu Dworku Kościuszków. Powiększone obecnie stawy parkowe rozciągają się od podnóża urwistej skarpy (Alpinarium) w kierunku alei lipowej. Dalej na południe na wschodnim zboczu "dworkowego" wzniesienia urządzone jest rosarium, niżej kolekcje roślin cebulowych. Stanowi to dolny ogród ograniczony od wschodu rz. Czechówką a od południa Al. Warszawską. www.garden.umcs.lublin.pl/historia-ogrodu.htm
dwór na terenie Ogrodu Botanicznego UMCS, zdjęcie 2000r.