Polskie dwory

Najdawniejszymi znanymi właścicielami Ruskich Piask byli Suchodolscy, niegdyś możny ród kalwiński, po których w drodze dziedziczenia pod koniec XVIII wieku dostały się rodzinie o niezbyt szlachecko raczej brzmiącym nazwisku Puchałowie. W 1622 roku po śmierci Józefa Puchały (senatora Królestwa Polskiego) majątek przeszedł we władanie jego syna Tomasza. Nowy właściciel jednak nie mieszkał w Ruskich Piaskach. W 1853 roku Tomasz Puchała zadłużył majątek i w drodze licytacji nabyli go Mannowie. W przeciągu następnych kilkunastu lat właścicielami folwarku w Ruskich Piaskach byli: Wydżgowie, Daniszewscy, Józefowiczowie. W międzyczasie w 1885 roku doszło do pożaru gospodarczej części majątku. W 1901 r. Rukie Piaski kupuje Adam Gasztold Bukraba. On to wkrótce czysto gospodarczemu charakterowi nadał nowy reprezentacyjny układ przestrzenny. W 1906 r. na ukształtowanej naturalnie pośród rozlewisk Łabuńki wyspie wzniósł on okazały neorenesansowy pałac, z potężną wieżą z zegarem, narożną okrągłą basztą, efektownym ryzotifem o arkadowym podcieniu. Urządzony został rozległy park. W pobliżu pałacu stworzył on regularną kompozycję ogrodową, stopniowo przechodzącą w park krajobrazowy i sosnowy naturalny las. Tereny parkowe otoczone były ogrodzeniem. W parku jak można się dowiedzieć z maszynopisowego opracowania dr Mieczysława Kseniaka – znajdowały się korty tenisowe, nad sadzawką malowany mostek, ponadto było miejsce do tańca i spotkań towarzyskich. Za pałacem od strony Łabuńki był też tzw salon ogrodowy z widokiem na rzekę, ozdobiony zabatami róż i strzyżonym bukszpanem. Właścicielem Ruskich Piask był Adam Bukraba, który miał dwoje dzieci Zygmunta, który zginął w czasie II-giej wojny i córkę Jadwigę zwaną Jagodą, która wyszła za mąż za Kazimierza Milowicza i po wojnie mieszkali we Wrzeszczu. Stanisław Bukraba był najstarszym bratem Kazimierza dziadka mojego mężą i synem Jana rodzonego brata Adama z Ruskich Piask. Stanisław Bakraba ( major suwalskiego pułku szwoleżerów) )nigdy nie był właścicielem Ruskich Piask.- relacja rodziny. Po wojnie jak większość pałaców, obiekt uległ znacznej dewastacji. Wyschły nie użytkowane stawy (zniszczono groble), które pokryły zarośla. Również zaniedbana została zamulona, porosła chwastami sadzawka. Przeszło osiemdziesięcioletni park wraz ze wspomnianym lasem sosnowym ma powierzchnię kilkunastu hektarów, na których rośnie trzy tysiące trzew. Obecnie park należy do okazalszych, lepiej zachowanych parków na terenie województwa lubelskiego – mimo braku małej architektury ogrodowej: mostków, altan, wazonów. Mimo tych braków i małych zaniedbań, nadal dobrze zachowała się kompozycja przestrzenna z alejami i szpalerami rosnącymi w ciągach, skupiskach i pojedynczo kilkunastu gatunków drzew. Na uwagę zasługują niespotykanego obwodu 2,5 m graby. Jest też parę wierzb o pięciometrowym obwodzie. Pałac w ruskich Piaskach w latach 80-tych został wyremontowany. Znalazł w nim pomieszczenie Dom Pomocy Społecznej. Mino zastrzeżeń co do funkcji tego reprezentacyjnego pałacu, to należy uznać że obiekt ciągle jest odremontowywany. Wielu podobnym obiektom w regionie zabrakło takiego szczęścia i takiego gospodarza. pałac wyremontowany. Park zadbany.
zdjęcia listopad 2010r.