Polskie dwory

zespół pałacowy, XVIII-XIX, nr rej.: 334 z 15.06.1967 oraz 334/219 z 10.08.1994:
pałac z galeriami
2 pawilony
oficyna
ruiny romantyczne
oranżeria
park
dwór (ruina), drewn., k. XVIII, nr rej.: 833 z 30.01.1959 oraz 347 z 23.06.1967
budynek dla służby, nr rej.: j.w.
zespół folwarczny, 1 poł. XIX, pocz. XX, nr rej.: 776 z 30.05.1972:
spichrz
stajnia
zajazd (gorzelnia ?)
zajazd, pocz. XIX, nr rej.: 834 z 30.01.1959 oraz 282 z 8.10.1982
ratusz, 1797, nr rej.: 832 z 30.01.1959 oraz 348 z 21.06.1967

Klasycystyczny zespół pałacowy wybudowany w latach 1797–1800 przez Stanisława Małachowskiego. Złożony z budynku głównego, połączonych z nim ćwierćkolistych galerii, oficyny, dwóch pawilonów i parku. W parku pseudośredniowieczne ruiny i oranżeria projektu Franciszka Marii Lanciego. W parku rośnie wiele ciekawych okazów drzew, m.in. tulipanowce. Obecnie obiekt jest siedzibą miejscowego domu pomocy społecznej. W latach 80. budynki pałacowe przeszły gruntowny remont (co jest zasługą ówczesnej dyrektor – mgr Walerii Barbary Budzyńskiej) i odzyskały dawną świetność.Stanisław Małachowski nadał wolność osobistą ludności wiejskiej, zbudował zakłady przemysłowe w Petrykozach, Rudzie i Parczowie, pałac oraz ratusz dla miejskiej władzy. Zmiana właściciela dóbr białaczowskich miała miejsce w 1888 roku, kiedy w spadku przejął je Ludwik Broel-Plater, jego syn Zygmunt wybudował cegielnię i tartak w Petrykozach. Po I wojnie światowej uregulowane zostały serwituty i przeprowadzona została parcelacja majątków w Parczowie, Petrykozach i Żelazowicach. W roku 1945 majątek białaczowskich został przejęty na rzecz Skarbu Państwa na podstawie dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r. Rodzina Platerów została zmuszona do opuszczenia swej siedziby.Pałac białaczowski początkowo służył jako magazyn zboża i szkoła podstawowa. W latach 1952 - 1954 przeprowadzono w pałacu prace konserwatorskie pod kierunkiem Bohdana Marconiego, a od roku 1960 mieścił się w nim Państwowy Dom Pomocy Społecznej.Według notatki ze strony https://pl.wikipedia.org/wiki/Białaczów. Dostęp utrudniony.Zespół pałacowy wymaga remontu.
zdjęcia wrzesień 2013 r.